Windows XP Home: Disk ve Dizinlerin Paylaştırılması
NOT
Eğer XP Professional
kullanıyorsanız ve "Simple File Sharing" aktif
ise, bu sayfada anlatılanlar aynen Pro içinde geçerlidir.
Ancak Professional kullanıcıları paylaşım işlemlerinin
aynen Windows 2000'deki gibi yapılmasını
"Simple File Sharing" özelliğini kapatarak
sağlayabilirler.
Ağ kartını makinaya takarak ağ kurulumuna başladık,
sonra ağ kartımızın düzgün çalıştığını kontrol ettik, ağ ayarlarımızı
inceledik ve gerekli değişiklikleri yaptık. Fiziksel katmanı yani
kabloydu, hub'dı vs. zaten hazırlamış ve bağlantıları yapmıştık. Artık
ağımız çalışır durumda, şu anda
"My Network Places"
kullanarak ağ üzerindeki diğer makinaları görebilir ve onlar üzerindeki
paylaştırılmış kaynaklara(disk, yazıcı vs.) erişebiliriz.
Peki diğer makinaların bizim kaynaklarımıza erişebilmesine nasıl imkan
sağlayacağız? Tabii ki diskimizi/cd-rom'umuzu veya içinden istediğimiz
bir dizini paylaştırarak. Unutmayın aşağıda anlatılanlar XP Home versiyonu
ve XP Pro versiyonunda "Simple File Sharing" aktif durumda
olanlar içindir.
My Computer içinde paylaştırmak istediğiniz
diske sağ tıklayın>Sharing and Security....'yi seçin.
tab: Sharing
Önceki windows versiyonlarına nazaran XP daha kullanıcı dostu
sayılabilir. Bu ekranda bize önce bir diskin tamamını paylaştırmanın
sakıncalı olabileceğinden bahsediyor. If you understand...
üzerine tıklayınca...
Bu ekranda iki seçeneğimiz var. İstersek Network Setup
Wizard'ı çalıştırabiliriz. İstersek If you
understand... seçerek hemen paylaşım işine geçebiliriz.
Önce Network Wizard'a bir bakalım.
Network Wizard Bu kullanışlı sihirbaz ile
en karmaşık network senaryolarını bile gerçekleştirmek çocuk
oyuncağı haline gelmiş. Sihirbazın yaptığı iş şu, çalıştırdığınızda
size önce bu bilgisayarın ağ içindeki konumunu/görevini soruyor.
Örneğin internete direkt bağlı ve bu bağlantısını diğer makinalar
ile paylaştıracak bir bilgisayar mı? İlgili seçeneği seçin,
size internet bağlantı isminizi seçtirecek ve next dediğinizde,
makinanın IP'sini sabit ip haline getirecek, seçtiğiniz internet
bağlantısında bağlantı paylaşımını ve firewall'ı aktif hale
getirecektir. Yani sizin ICS (internet paylaşımı) kurulumunda
yapacağınız işleri o yapacaktır. Aynı şekilde bunun üzerinden
internete çıkacak makinalarda da bu sihirbazı çalıştırıp, bu
sefer "başka bir bilgisayar üzerinden internete çıkıyorum"
seçeneğini seçince o makinalarda gerekli şekilde ayarlanacaktır.
Şimdi Network Wizard'a tıklayalım.
Network Setup Wizard
Önce açıklama ekranı geliyor:
Bu sihirbaz, bu bilgisayarı ağ üzerinde çalıştırmanıza yardım
edecektir. Bir ağ ile yapabilecekleriniz:
İnternet bağlantısını paylaşabilirsiniz.
İnternet bağlantınıza firewall özelliği ekleyebilirsiniz.
Dosya ve dizinleri paylaşabilirsiniz.
Yazıcıyı paylaşabilirsiniz.
Next ile geçelim.
Before you continue....
Başlamadan önce bizden;
Ağ kartını, modemi takmamızı, kabloları bağlamamızı
Tüm bilgisayarları, yazıcıları ve harici modemleri(varsa)
açmamızı
İnternete bağlanmamızı
istiyor.
Biz zaten bundan önceki adımlarda bütün bunları yapmıştık,
o zaman
NEXT diyelim.
Select a connection Method
İşte bu ekran bilgisayarımızın ağ içindeki konumunu/görevini
seçtiğimiz ekran.
En üstteki seçenek Bu bilgisayar direkt olarak
internete bağlanır(bu bilgisayarın modemi var), diğer bilgisayarlar
bunun üzerinden internete çıkacaklar.
Ortadaki seçenek Bu bilgisayar diğer bir bilgisayar
üzerinden internete çıkacak.
Other Diğer seçenekler.
Eğer her bir seçeneğin altındaki View an example
linkine tıklarsanız size ilgili seçeneği temsil eden bir örnek
bağlantı şeması gösterecektir. Burdan bu bilgisayarın konumunu
doğru seçip seçmediğinizi anlayabilirsiniz. Aşağıda en üstteki
seçeneği örnekleyen resmi görüyorsunuz.
This computer
Üzerinde çalıştığımız bilgisayar.
Biz şimdi önce Other'a tıkladık, NEXT
dedik ve diğer seçeneklerin olduğu ekrana geldik.
En üstteki seçenek Bu bilgisayar internete
direkt olarak veya bağlı olduğu hub ile erişiyor. Diğer makinalarda
aynı şekilde. Yani bu makina ICS server değil ama ICS client'de
değil. Muhtemelen ya kendi üzerindeki modemi kullanıyor ya da
ağ üzerinde bir IP sharer veya router gibi bir cihaz var ve
herkes onu kullanıyor.
Ortadaki seçenek Bu bilgisayar internete direkt
bağlanıyor(üzerinde modem var). Henüz bir ağ kurmuş değilim,
makina tek başına takılıyor.
En alttaki seçenek Bu bilgisayar bir ağa bağlı,
ama hiçbir şekilde internete bağlı değiliz.
View an example'lara basarak size uygun seçenek
olup olmadığını kontrol edebilirsiniz.
Biz en alttakine bakalım:
Give this computer a Description
and Name
İşte bu ekrada sihirbaz sizin kartı takıp, ilk defa bu noktadan
ağ ayarlarına giriştiğinizi düşünerek Computer name
ve Computer description gibi değerleri tekrar
soruyor. Ama biz bundan önceki sayfalarda bu değerleri gidip
Control Panel>System>Computer Name alanından
zaten girmiştik. Bu değerler aynen geliyor, bizde ellemiyoruz.
Bir hatırlatma: Eğer bu alanda ilk defa bu değerleri giriyor
veya değiştiriyorsanız, Computer name her makinada
farklı olmalıdır (PC1,PC2,Ali,C500 vs.). Computer description
Bu alana da bilgisayarı tanımlayan kısa bir not düşebilirsiniz
("yeni aldığımız pc", "merkez bilgisayar"
vs.). Boş da kalabilir.
Name your network
Bu alanda da çalışma grubunun ismini girmemiz gerekiyor. Unutmayın
bu değer tüm bilgisayarlarda aynı olmalı.
Ready to apply network settings...
Önceki adımlarda girilen değerleri listeliyor. Kontrol edelim.
Bir hata varsa Back ile geri gidebiliriz.
Next
Please wait...
Gerekli değişiklikler yapılıyor. Bizde bekliyoruz...
You're almost done...
Just finish.... seçiyoruz ve Next
Completing the Network
Setup Wizard
En sonunda bitti. Dikkat ederseniz biz aslında yeni hiçbirşey
yapmadık. Gerekli ayarları daha önceden yapmış olduğumuz için
Network Wizard aslında yeni bir şey yapmadı.
Bunları niye okudum diye sorarsanız, XP'nin Network
Wizard'ının ne kadar kullanışlı bir araç olduğunu görmüş
olduk. Diğer makinalara geçtiğinizde (ağı baştan kurduğunuzu
veya konfigüre ettiğinizi varsayıyorum) her bir ayarı gidip
tek tek yapmanız gerekmiyecek. Tabii buna sabit IP değeri ve
bunun gibi özel ihtiyaçlar dahil değil...
Network Wizard'ı her zaman My Network
Places içinde soldaki menüden Set up a home
or small office network üzerine tıklayarak çalıştırabilirsiniz.
Hatırlarsanız işe diskimizi paylaştırmak amacıyla başlamıştık. Önce
Network Wizard'ı gördük. O ilk ekranda Network
Wizard yerine If you understand... üzerine
tıklarsak bakın neler oluyor:
Just enable file sharing'i
seçelim ve OK
Evet en sonunda Share
this folder on the network'u seçerek bu disk/dizini
paylaştırdık. Diğer bilgisayarlarda görünmesi için bir isim
vermeliyiz (yandaki örnekte DWEB).
Allow network users to chance my files seçili
ise ağ üzerinden gelen kullanıcılar bu paylaştırdığınız disk/dizin
üzerinde istedikleri işlemi (yazma,silme,değiştirme vs.) yapabilecekler.
XP Home üzerinde çalıştığımızı hatırlayalım. XP Home W9x serisinin
devamı veya yerine geçen windows versiyonu. Bu nedenle, paylaşım
yaparken bize kullanıcı bazında sınırlamalar getirme imkanı
vermiyor. Hatta W9x'te olan bir özelliği hatırlayın, Full access
ve read-only access şifreleri tanımlayabiliyorduk. Burda o da
yok.
Eğer bu özellikleri istiyorsanız XP Professional almanız lazım.
Bir disk veya dizin paylaştırıldığında özel bir simge
ile temsil edilir.:
XP Home altında NTFS güvenlik
sınırlamalarını kullanmak
Professional versiyonun aksine, XP Home NTFS bir diskin
veya dizinin özelliklerine girdiğinizde Security(güvenlik) ayarlarına
izin vermez. Microsoft "eğer bu kadar güvenlik istiyorsan gidip
Pro versiyonunu alacaksın hemşerim..." diyor yani.
Ancak;
Bu ayarlar aslında Home'da da var. Bu özelliğe ulaşmanında
iki yolu var.
1. Komut isteminde Cals komutunu kullanmak
Komut isteminde calcs/? derseniz, size
komutun kullanımını gösteren bir yardım ekranı çıkıyor.
CACLS filename [/T] [/E/ [/C] [/G user:perm] [/R user [...]] [/P user:perm
[...]] [/D user [...]]
2. Diğer bir yöntem
ise bilgisayarı Safe Mode'da açmak
Bilgisayar açılırken F8 tuşuna basılı
tutun. Windows Advanced Options Menu gelecektir.
Burdan Safe Mode'u seçin.
XP Home veya Simple
file sharing aktif durumda bir XP Professional,
Safe Mode'da açılınca, bir diskin veya dizinin özelliklerine(Properties)
girdiğinizde NTFS'nin size sunduğu kullanıcı bazında diske erişim
yetkileri aktif duruma geliyor.